niedziela, 4 września 2011

"Swoboda"

 Ogród działkowy "Swoboda" - zdjęcie wykonano w latach 1972-1974
Budowa Państwowego Instytutu Weterynaryjnego.
Obecnie w miejscu ogródków działkowych budowana jest biblioteka UKW. 
  źródło: zbiory prywatne
Lokalizacja miejsca

Tekst: Express Bydgoski
 
Najstarszy ogród działkowy w Polsce ma ponad 100 lat. Powstał w Grudziądzu w 1897 r., założony przez lekarza Jana Jalkowskiego. Nazwano go „Kąpiele Słoneczne”. Korzystali z niego początkowo ludzie biedni, bezrobotni, chorzy.

Drugi co do starszeństwa był bydgoski, nieistniejący już ogród „Swoboda”. Założyli go w 1903 r. urzędnicy i rzemieślnicy miasta, jednak już 2 lata wcześniej niemieccy obywatele Bydgoszczy utworzyli grupę inicjatywną „Freiheit”, która postanowiła stworzyć enklawę wypoczynku i zdrowia na powierzchni 5 hektarów. Do końca I wojny światowej działki w ogrodzie „Swoboda” posiadali tylko Niemcy. Dopiero po odzyskaniu niepodległości Polacy stopniowo wykupywali pojedyncze ogrody. W połowie 20-lecia międzywojennego większość działek była już polska. W czasie okupacji do ogrodu powrócili jednak Niemcy. Ogród stopniowo się zmniejszał. Uszczknięto zeń kawałek ziemi na budowę niemieckiego gimnazjum (dziś Uniwersytet Kazimierza Wielkiego), część pochłonęła inwestycja komunikacyjna. „Swoboda” w dniu likwidacji obejmowała obszar 1,86 hektara, czyli 59 działek.



Altana z nieistniejącego już ogrodu, wybudowana w 1923 roku / Fot. „100 lat ogrodnictwa działkowego w Polsce i województwie bydgoskim”

4 komentarze:

  1. Widziałam podobne domki na działce moich dziadków. Teraz domki na działce to mini, albo wcale nie mini wille...

    OdpowiedzUsuń
  2. wzdłuż płotu działek, a za bazyliką szły tory kolejowe do rzeźni

    OdpowiedzUsuń
  3. Na terenie tych ogródków było lokum z salą w której to w czerwcu 1977r organizowaliśmy nasze wesele do białego rana, a więc pozostały miłe wspomnienia i zdjęcia. Wandzia i Mirek.

    OdpowiedzUsuń
  4. Skrone archiwum domków działkowych już niestety w trakcie wyburzania jest dostępne tu:http://www.mmbydgoszcz.pl/blog/entry/249992/Dzia%C5%82ki....html

    OdpowiedzUsuń